«Μυστικό Τοπίο» : Θεσσαλονίκη – Δίον – Αιγές – Νάουσα
21-24 Φεβρουαρίου
Ένα αφιέρωμα στα «παιδιά» τής Θεσσαλονίκης και στη νέα γλώσσα που έφτιαξαν μέσα από μουσική, ποίηση και λογοτεχνία. Μια γλώσσα που ακριβώς λόγω της δύναμης που είχε η αλήθεια της, έγινε πανελλαδική.
Κρατήσεις και επιβεβαίωση κρατήσεων:
210 524 1960
gr@melodrakma.com
buenaonda@melodrakma.com
1η ΜΕΡΑ: ΑΘΗΝΑ – ΔΙΟΝ – ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Συγκέντρωση στην Πλατεία Κλαυθμώνος, επί της Σταδίου, απέναντι απ’ τα γραφεία της Melodrakma.
Η πλατεία ήταν γεμάτη και φέτος…
Η μπάντα στο μυαλό παίζει από πέρυσι στη διαπασών!
Δε θα θελα εδώ θεός να επέμβει…
Κι ας ξέρω φως μου πως πιστά τον υπακούς…
Eμείς, για μια ακόμα φορά, γινόμαστε μετακινούμενος Θίασος, μπλέκουμε σε χαιρετισμούς και εναγκαλισμούς, ξαναβλέπουμε φίλους-συμπρωταγωνιστές από άλλες παλιές μας «περιοδείες», επιβιβαζόμαστε στο λεωφορείο και ανοίγει η Αυλαία…
Τελικός προορισμός η Θεσσαλονίκη!
Η Θεσσαλονίκη θα είναι φέτος η βάση του «συνεργείου», εκεί θα ξεκινήσουν τα «γυρίσματα του 2026, αυτή θα είναι η έδρα των εξορμήσεών μας για τις επόμενες 4 μέρες.
Ο Στόχος αυτών των ημερών:
άλλοι να θυμηθούμε,
άλλοι να ανακαλύψουμε
κι άλλοι, και τα δυο μαζί. Να θυμηθούμε και ν’ ανακαλύψουμε Θεσσαλονικείς δημιουργούς.
Θέμα, ο Σαββόπουλος, ο Ρασούλης, ο Παπάζογλου, ο Ιωάννου, ο Αναγνωστάκης, ο Χριστιανόπουλος, ο Πετζίκης, ο Ζουργός, ο Κοροβίνης, ο Μαρονίτης, ο Ανδρόνικος… ο Αριστοτέλης με τον καλύτερό του μαθητή…
Είμαστε στο λεωφορείο.
Μουσική.
Λόγος.
Και ξεκινάει το ένα ταξίδι. Αυτό που πάντα βρίσκεται μέσα στο άλλο.
Θα γίνουν οι απαραίτητες στάσεις αλλά η πρώτη που θα καταγράψει η Μνήμη θα είναι στους πρόποδες του Ολύμπου:
στο ΔΙΟΝ!
Στους πρόποδες του Ολύμπου, ας πούμε στο ιερό σημείο συνάντησης του ανθρώπινου και του θείου.
Καμιά κορυφή, καμιά αστραπή, ούτε κεραυνός, ούτε τρίαινα. Μόνο νερό και ίσκιος.
Οι Μακεδόνες δεν διάλεξαν κορυφή για να τιμήσουν τον Δία αλλά μια κοιλάδα, έναν τόπο χαμηλό, ίσως για να πουν πως το θείο δεν επιβάλλεται άνωθεν αλλά από μια έσω ανάγκη.
Δε θα θελα εδώ θεός να επέμβει
Κι ας ξέρω φως μου πως πιστά τον υπακούς
Σκυφτός εγώ γονατιστός θα του ζητούσα
Να μην επέμβει στους θολούς σου δισταγμούς…
Υδραγωγεία, ιερά και θέατρα, ο Φίλιππος κι ο Αλέξανδρος, μισοβυθισμένα μονοπάτια και δίκοπες δόξες …
Ξενάγηση στο Δίον…
Ξενάγηση σε Μυστικό Τοπίο…
Το πράσινο πυκνώνει, ο ήχος του νερού δυναμώνει, ο Όλυμπος σκηνικό, φόντο και πρωταγωνιστής συγχρόνως.
Βάθρα, αυλές, λίμνες και κανάλια, θεμέλια ναών, δρόμοι προσέλευσης και φυγής, βωμοί, αίθρια και ψηφιδωτά, θερμά και ψυχρά λουτρά, αγάλματα κι επιγραφές μακεδονικής εποχής, το θέατρο, ο Δίας κι ο Διόνυσος, η Ίσιδα κι η Αφροδίτη, μυρωδιά από φρέσκο χορτάρι και αρχαιότητα μαζί, οι Μακεδόνες καταφτάνουν για εξαγνισμό.
Καλωσόρισμα τής Melodrakma.
Δρώμενο Νο1
Ένα τσέλο κι ένα φλάουτο… Μια νότα δώρο για τον κάθε έναν από μας για καλωσόρισμα κι άλλη μία για τους αμφιτρύωνες…
Αριστοτέλης
Πετζίκης
Ιωάννου,
Αναγνωστάκης
Χριστιανόπουλος
Ανδρόνικος
Μαρονίτης
Κοροβίνης
Ζουργός
Σαββόπουλος
Ρασούλης
Παπάζογλου…
Προσκλητήριο σε γιορτινό αγώνισμα…
Χέρια μου αδειανά χριστέ
Άδεια μου αγκαλιά χριστέ μου…
Με το τέλος του Δρώμενου αναχωρούμε για Θεσσαλονίκη.
Άφιξη.
Θα την περπατήσουμε την πόλη, θα γνωρίσουμε τα μυστικά της και τα μυστικά των παιδιών της, αλλά όχι σήμερα, όχι τώρα.
Τώρα τακτοποίηση στα δωμάτιά μας και χρόνος για ξεκούραση. Πριν την όποια βραδινή έξοδο αποφασίσει ο καθένας.
Η Αυλαία άνοιξε. Η Θεσσαλονίκη είναι εδώ κι εμείς επίσης.
Η νύχτα αυτή είναι του καθενός.
Κάποιοι ήδη έχουν από μέρες κλείσει σε αγαπημένο τους εστιατόριο.
Άλλοι έχουν κανονίσει να δουν φίλους παλιούς ή καινούριους.
Άλλοι πάλι, να βγουν με συνταξιδιώτες με τους οποίους μοιράζονται το Μυστικό Τοπίο.
Επίλογος της πρώτης μέρας, ο χρόνος για να δειπνήσει ο καθένας όπου και με όποιον το επιθυμεί.
Διανυκτέρευση.
2η ΜΕΡΑ: ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Αν και για μένα αγγελούδια δεν υπάρχουν
Μόλις σε ιδώ κοντεύουν να επαληθευτούν
Αχ θα τα εσύναζα και θα τα εκλιπαρούσα
Με τις φλογίτσες τους στο πλάι σου να σταθούν
Πρωινό και μέρα αφιερωμένη στην πόλη που μας φιλοξενεί. Χωρίς χιλιόμετρα. Χωρίς κόπο. Χωρίς στερεότυπα. Μόνο με το ενδιαφέρον τής καρδιάς, θα επιχειρήσουμε αυτή η μέρα να έχει νόημα όσο δεν είχαν όλες οι άλλες μαζί οι επισκέψεις μας στη Θεσσαλονίκη μέχρι σήμερα.
Ειδική ξενάγηση.
Μια ξενάγηση που ακουμπάει στους ανθρώπους που τιμούμε σ’ αυτό το ταξίδι και στην ίδια στιγμή μια ξενάγηση στους αιώνες τής κάθε γωνιάς της.
Φώτα πάνω στην Αρχαία, τη Βυζαντινή και τη Σύγχρονη Θεσσαλονίκη!
Είναι η πρώτη από τις δύο ξεναγήσεις που θα έχουμε στην πόλη. Σήμερα τα φώτα θα πέσουν μεταξύ άλλων
στο Γαλεριανό Συγκρότημα
και στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού
Σήμερα θα κάνουμε μια αξονική τομογραφία της ψυχής της στη Θεσσαλονίκη κι ύστερα…
Δρώμενο Νο 2!
Σαν Προσευχή.
Με το τέλος αυτής τής «Ομαδική Προσευχής, μεσημέρι και απόγευμα ελεύθερο. ‘Όχι όμως και βράδυ ελεύθερο.
Μεσημέρι ελεύθερο για μεζεδάκια στη Θεσσαλονίκη.
Απόγευμα ελεύθερο για βόλτες ή για σιέστα στη Θεσσαλονίκη αλλά το βράδυ μαζί.
Απόψε είναι η βραδιά που θα φάμε όλοι μαζί.
Απόψε η Melodrakma σας καλεί σε δείπνο και σε πάρτι μασκέ με θέμα μια καταπληκτική εποχή!
Αμερική μετά τον Εμφύλιο!
Αμερική μετά το 1870!
Η Εποχή τής γένεσης των Spirituals & Work Songs, η μουσική ως προσευχή και κώδικας, η εποχή των αντίστασης των Μπλουζ, η μοίρα, η ενοχή, η μοναξιά, ο Αμερικανικός ρεαλισμός, το θέατρο του Τένεσι Ουίλιαμς, η εποχή της Τζαζ, της πρώτης παγκόσμιας αμερικανικής τέχνης με σημείο «G» τη Νέα Ορλεάνη και τον Μισισιπή…
Απόψε, μουσικά και ενδυματολογικά θα φτιάξουμε την ατμόσφαιρα του αμερικανικού Νότου!
Απόψε την αμφίεση θα την ορίσει η Νοσταλγία και η Απώλεια.
Οι γυναίκες με μακριά φορέματα, σφιχτούς κορσέδες, ψηλοί γιακάδες σαν τείχη αμυντικά, σκούρα, βαριά υφάσματα: μαύρο, μπορντό, βαθύ πράσινο, δαντέλες, βολάν, μανίκια leg-of-mutton, το σώμα φυλακισμένο! Η γυναίκα του Νότου ντύνεται σαν μνημείο μιας χαμένης εποχής, η μόδα εδώ δεν είναι εξέλιξη· είναι πένθος.
Και οι άντρες…
Απόψε θα ντυθούν και οι άντρες, κανένας δε θα σνομπάρει τη βραδιά. Αν δε διαλέξουν κάποιο «μακρύ φόρεμα με σφιχτούς κορσέδες και ψηλούς γιακάδες», (τίποτα δεν αποκλείεται πια) τότε, θα έρθουν με κοστούμια τριών τεμαχίων:
γιλέκο,
ρολόι τσέπης,
καπέλο!
Σκληρή γραμμή, αυστηρή στάση.
Άλλοι πάλι μπορεί να διαλέξουν αμφίεση με έμπνευση από τη Μαύρη Κοινότητα και την Καθημερινή Επιβίωση. Βαμβακερά, φθαρμένα ρούχα, τιράντες, καπέλα, ποδιές, γήινα χρώματα, πρακτικότητα, το ρούχο δε στολίζει, αντέχει απλώς!
Κι όσοι ντυθούν Κυριακάτικα, κοστούμι φθαρμένο, αλλά φορεμένο «με στυλ», καθαρό, η αξιοπρέπεια αδιαπραγμάτευτη, καπέλο fedora ή bowler, γραβάτα χαλαρή, πουκάμισο ανοιχτό…
Κι ας έχουν οι άντρες και μια Τρίτη κατηγορία επιλογών. Οι «πιο Τζαζ,» άντρες θα ντυθούν με υφάσματα πιο φωτεινά, ρίγες, παπιγιόν, γυαλισμένα παπούτσια για ν’ αρχίσει η μόδα να χορεύει και να απελευθερώνεται…
Για όλα αυτά αφορμή είναι το Νέο Ταξίδι «Black Box», στο Νότο των ΗΠΑ, από Άτλαντα στο Μέμφις κι από κει στη Νέα Ορλεάνη! Ένα αφιέρωμα στη Μαύρη Μουσική, στις σπουδαίες φωνές της Μπλουζ και της Τζαζ, στον ‘Ελβις και στο θέατρο του Τένεσσι Ουίλιαμς. Στη βραδιά μας στη Θεσσαλονίκη συνδαιτυμόνες θα είναι η Σκάρλετ Ο’ Χάρα και η Μπλανς Ντι Μπουά, Ο Λούις Άμστρονγκ, ο ΒΒ Κινγκ, η Αρίθα Φράνκλιν, ο Αλ Γκρην, ο Ρέυ Τσαρλς, η Νίνα Σιμόν, ο Ουίλιαμ Φώκνερ, ο Τζέημς Μπράουν, ο Τρούμαν, Καπότε και στο πάνω-πάνω σκαλί ο Βασιλιάς Έλβις…
Αυτό θα είναι το θέμα απόψε. Ο Αμερικανικός Νότος, στον Ελληνικό Βορρά… Μια φορά κι έναν καιρό, ήταν τέλη του 19ου αρχές τους 20ου αιώνα στη Θεσσαλονίκη…
Party Time tonight!
Dont be lonesome tonight…
Love me tender love me sweet, never let me go…
Ας κρατήσουν οι χοροί κι ύστερα διανυκτέρευση.
Ευχαριστούμε όλους όσους απόψε έφτιαξαν παντοτινή ανάμνηση.
3η ΜΕΡΑ: ΑΙΓΕΣ – ΝΑΟΥΣΑ
Αφύπνιση και συνειδητοποίηση. Κάποιοι κοιμήθηκαν με το παπιγιόν και άλλοι με τον κορσέ δεμένο…
Όμως ξημέρωσε μια άλλη μέρα, μιας άλλης πραγματικότητας και όλα θα τα φέρουμε σιγά σιγά εκεί που πρέπει.
Μπάνιο, «αλλαγή κοστουμιού», Έλληνες και Ελληνίδες του 21ου αιώνα πια κι αφού πάρουμε πρωινό ξεκινάμε μια σπουδαία εκδρομή για μια σπουδαία επίσκεψη.
Σήμερα θα επισκεφτούμε τις Αιγές!
Ήρθε η ώρα που μπορούμε πια να περιδιαβούμε παντού στις Αιγές, να γνωρίσουμε περισσότερο τους Μακεδόνες, τον κόσμο που ανέθρεψε τον άνθρωπο που «δηλητηριάστηκε» απ’ τον Αριστοτέλη και πορεύτηκε στην Οικουμένη θεωρώντας νεκρό όποιον δε διψάει για γνώση: το Μέγα Αλέξανδρο!
Αφύπνιση, πρωινό και μια σπουδαία εκδρομή Καθαράς Δευτέρας!
Σήμερα θα επισκεφτούμε την πρώτη πρωτεύουσα των Μακεδόνων, έναν κόμβο συνάντησης: Φως και Χώμα, Παρελθόν και Μνήμη, Μοναρχία και Κοινότητα, Πολιτική και Τραγωδία.
Ακόμη κι όταν η πόλη θάφτηκε και η πρωτεύουσα μετακινήθηκε στην Πέλλα, εδώ συνέχισαν να θάβουν τους Μακεδόνες Βασιλείς σα να στέλναν μήνυμα στον κόσμο πως, των Μακεδόνων το Βασίλειο, δεν το ορίζουν τα ανάκτορα αλλά οι ρίζες του και η Μνήμη.
Η πόλη χάθηκε, θάφτηκε κι ίσως γι’ αυτό ακριβώς διασώθηκε. Πόσες και πόσες φορές στην Ιστορία η λήθη δεν έγινε απροσδόκητος προστάτης και η αφάνεια τρόπος διαιώνισης.
Το Παλάτι των Αιγών, ένα Θέατρο Εξουσίας κι ο Φίλιππος ο Β’ μετατρέπει την Μακεδονία από περιφέρεια σε κέντρο!
Έτσι ο Αλέξανδρος γεννιέται στο κέντρο ενός κόσμου οργανωμένου και εξοπλισμένου όχι μόνο στρατιωτικά αλλά και πνευματικά. Φαίνεται πως η Μακεδονική εξουσία δεν ξεχνούσε πως είναι θνητή κι ίσως γι’ αυτό έφτασε μακριά.
Είναι μια σπουδαία επίσκεψη η σημερινή. Από εδώ ξεκινά αυτό που στις μέρες μας ονομάζουμε ελληνιστικό κόσμο: το εγχείρημα ένωσης λαών, πόλεων, πολιτισμών με στόχο, η ένωση αυτή, να μην αποτέλεσμα επιβολής ενός νικητή αλλά καρπός Γνώσης, Τέχνης, Υποδομών, Τελετών, Θεσμών, Οργάνωσης, Παιδείας!
Είναι Καθαρά Δευτέρα, ο ουρανός μάς κάνει δώρο τον ήλιο του κι εμείς κινούμαστε πάνω στις ράγες της Μακεδονικής Ιστορίας…
Το Ανάκτορο, ένα απ’ τα μεγαλύτερα οικοδομήματα τής αρχαιότητας που όμως δεν κομπάζει!
Οι Βασιλικοί Τάφοι ως υπόγεια σχολεία διδάσκουν πως φτιάχνεται η Ιστορία.
Το Μουσείο, καταφύγιο και αγκαλιά για λάρνακες και στεφάνια, διαδήματα και όπλα, τοιχογραφίες και ψηφιδωτά, η τέχνη, η πολιτική, η τελετουργία, το χρυσάφι, το αίμα, η μνήμη, η ενότητα κι ο διχασμός…
Σήμερα ξεναγούμαστε σ’ έναν από τους σπουδαιότερους χώρους του Αρχαίου Κόσμου! Στεκόμαστε μπροστά στο θέατρο, στη δημόσια καρδιά της Μακεδονικής κοινωνίας. Ίσως και να μην υπάρχει κοινωνία χωρίς να έχει πού να διηγηθεί τις ιστορίες της… Η κάθε τραγωδία που παίχτηκε σ’ αυτόν το χώρο, χωρίς να το ξέρει, προετοίμαζε μια άλλη, την πραγματική.
Σε αυτό το θέατρο δολοφονήθηκε ο Φίλιππος Β΄!
Τί στιγμή!
Ω τί στιγμή!
Η δολοφονία του Φιλίππου και η Τραγωδία ως πολιτικό μάθημα…
Καμιά σχέση με κείνες τις δολοπλόκες, τις σκοτεινές, τις παρασκηνιακές δολοφονίες… Δολοφονία στο θέατρο, μπροστά στα μάτια του Λαού, μπροστά στους στρατηγούς, μπροστά στον νεαρό γιο του…
Δρώμενο Νο 3
Κάθε αυτοκρατορία αρχίζει από μια περίκλειστη αυλή και τελειώνει σε ένα ήσυχο δωμάτιο όπου θάβεται ο βασιλιάς της. Αυτός ο κύκλος είναι οι Αιγές, ο πλήρης, ο ανθρώπινος, ο αναπόφευκτος. Ένα μικρό Βασίλειο γίνεται Παγκόσμια Δύναμη κι ύστερα χάνεται…
Αιγές και Μυκήνες και Σπάρτη και Πέλλα και Θήβα κι Αθήνα…
Η Εξουσία, το Όραμα, η Ιδέα, η Πράξη, η Επιβολή και η Υπακοή, η Οικοδόμηση ενός Σύμπαντος και ο Αφανισμός του, η Ζωή και η Μετάβαση σε μια άλλη, το Θέατρο, η Αγορά τα Δύσκολα και τα Ανεκτίμητα Εύγε…
Τέλος και του Δρώμενου και της ξενάγησης.
Μας δόθηκε η ευκαιρία να δούμε και να πούμε σπουδαία πράματα σήμερα αλλά κυρίως μας δόθηκε η ευκαιρία να σκεφτούμε, να μάθουμε, να αναλογιστούμε, να επιβεβαιώσουμε και να αναθεωρήσουμε…
Η μέρα έχει και δεύτερο μέρος… Σα βακχική κάθαρση και κορύφωση η συνέχεια…
Αναχώρηση για Νάουσα… Αλλαγή κλίματος!
Άφιξη στην όμορφη πόλη…
Της Νάουσας το Κάστρο αμάν
Κρινίτσα μου καημό που ‘χει καρδίτσα μου
Ένα μήλο κι αμάν κι άλλο μήλο βρε αμάν
Βράδιασε και πού θα μείνω…
Το ‘να κοιτάει αμάν αμάν τη Νάουσα
Τ’ άλλο τη Σαλονίκη…
Μικρή περιήγηση στην καρδιά τής Νάουσας, το Άλσος του Αγίου Νικολάου, η μήτρα τής πόλης για όσους θέλουν ησυχία, οι δρόμοι της πολυκοσμίας για όσους θέλουν το αντίθετο.
Ποτάμια, νερά παντού,
νερά που κάποτε γύριζαν μυλόπετρες,
νερά που έφεραν ευημερία,
που έδωσαν ζωή σε βιοτεχνίες, σε οικογένειες, στην κοινότητα ολόκληρη
Το ιστορικό κέντρο, τα λιθόστρωτα, τα χαγιάτια και τα αρχοντικά
μιλούν για τη Νάουσα λαμπρών ημερών!
Εμπόριο, πλούτος κι ανοιχτοί ορίζοντες.
Ο Αράπιτσας, από τα ομορφότερα ποτάμια της Ελλάδας και συγχρόνως τόπος θυσίας.
Καταρράκτες, μονοπάτια, πυκνό πράσινο, φυσική ευλογία κι όμως εδώ, στο πιο όμορφο σημείο, η πόλη τοποθετεί την πιο σκληρή της μνήμη:
το σημείο της θυσίας των γυναικών της Νάουσας,
εκείνων που διάλεξαν το νερό αντί της ατίμωσης…
Νερό και μνήμη και μουσική και τελετουργικό…
Χρόνος για τους Γενίτσαρους και τις Μπούλες. Χρόνος μαζί τους. Μια πληγή που έγινε έθιμο. Μια μνήμη που χορεύει!
Η στολή σαν πανοπλία μνήμης, πουκάμισο κεντημένο, δεν είναι στολίδι, είναι κληρονομιά, πρόσωπα καλυμμένα, όχι για να χαθεί η ταυτότητα αλλά για να απαλλαγεί ο χορός απ΄ το Εγώ. Ο κάθε χορευτής δεν εκπροσωπεί τον εαυτό του, τη συνέχεια εκπροσωπεί. Οι καμπάνες τής στολής χτυπούν και λεν με παλμό «είμαι τόπος ακόμα ζωντανός»
Κύκλος που ανοίγει και κλείνει,
ίσως η αρχαιότερη μορφή κοινότητας ο κάθε κυκλικός χορός
ας κρατήσουνε οι χοροί… φτιάχνουν οι Έλληνες Κοινότητες
Ο τέλειος κύκλος
κανείς δεν προηγείται,
κανείς δεν μένει πίσω
ο κύκλος γίνεται κοινότητα και η κοινότητα προστασία
ο τέλειος κύκλος είναι ο ατελής, εκείνος που κάπου, λίγο, ανοίγει, σπάει για να μπορούν να μπουν νέοι χορευτές, να μπει καινούριο αίμα…
Το καρναβάλι ετούτο δεν είναι σαν τα άλλα, δεν είναι παιχνίδι.
Είναι κώδικας αντίστασης μεταμφιεσμένος σε χαρά.
Το Τελετουργικό ζητά, έστω για μια στιγμή, να γίνουμε μέρος του… Θα γίνουμε ένα με τον κόσμο, θα χαρούμε την ευκαιρία τής επαφής μ’ ένα παλαιό έθιμο που χρόνια ακούγαμε…
Χρόνος για τα κούλουμα μαζί με τους ντόπιους και όλα όσα έχει οργανώσει για τη μέρα ο Δήμος. Χρόνος για βόλτα, για φαγητό, για συμμετοχή όποιου το επιθυμεί να παρακολουθήσει το έθιμο
Υψώνουμε ένα ποτήρι με «Ξυνόμαυρο» Νάουσας κι ευχόμαστε το πιο απλό: και του Χρόνου να είμαστε όλοι κάπου και να γιορτάζουμε κάτι… Νερό, ιστορία, χορός, κρασί…
Κι ύστερα επιστροφή στη Θεσσαλονίκη.
Τελευταία βραδιά.
Τελευταίες προσωπικές στιγμές του καθενός με την Πόλη.
Είναι κάτι στιγμές,
τρυφερές και λεπτές,
σαν κλωστές τυλιγμένες σ’ αδράχτι,
σε γυρνούν απαλά,
σε μεθούν σιωπηρά,
σε γεμίζουν με πείσμα και άχτι…
4η ΜΕΡΑ: ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ – ΑΘΗΝΑ
Αφύπνιση, πρωινό, φορτώνουμε αποσκευές και πάμε για αποφώνηση. Θα αποχαιρετήσουμε τη Θεσσαλονίκη όπως ακριβώς έναν αγαπημένο φίλο. Αφιερώνοντας χρόνο, τις τελευταίες στιγμές μαζί.
Σήμερα θ’ ανεβούμε στα Κάστρα!
Πορεία από την Άνω Πόλη ως τον Άγιο Δημήτριο.
Πορεία διαμαρτυρίας για τη ζωή που περνάει και χάνεται αλλά και πορεία ευγνωμοσύνης για όλες τις ευκαιρίες που η ζωή μας έδωσε να περπατήσουμε σε δρόμους του κόσμου.
Η Άνω πόλη, η θέα τής Κάτω Πόλεως και τής Θάλασσας, ο Ουρανός και το Φως, το Γεντί Κουλέ και τα Σκοτάδια του, η Μονή Βλατάδων, η Πλατεία Τσιτσάνη, τα τραγούδια τής Θεσσαλονίκης, τα παιδιά τής Θεσσαλονίκης και το Τελευταίο Δρώμενο.
Δρώμενο Νο 4
Σε γιορτινό αγώνισμα, παίζατε τις αμάδες
Και δεν καταδεχόσασταν, το κωμικό παιδί…
Μα τώρα στον αγώνα νικούνε οι καρβουνάδες
Που έχουν στη μεριά τους τον ίδιο τον ποιητή
Από δω η Θεσσαλονίκη φαίνεται ολόκληρη: στέγες θάλασσα, δρόμοι ποτάμια, άνθρωποι και σχέσεις και ιδέες και αγώνες και ματαιώσεις…
Ζει τα ωραία πράματα
μ’ αίμα και με θυσίες
Προς το συμφέρον όλων σας
και το κοινό καλό
Τείχη βυζαντινά
Πόλη στόχος
Γότθοι, Σλάβοι, Νορμανδοί, Φράγκοι και Οθωμανοί
Επταπύργιο Γεντί Κουλέ,
Οχυρό και φρούριο και φυλακή
Ωμή ανθρώπινη Ιστορία,
Τίποτα ένδοξο και ηρωικό, όλα ανθρώπινα έρημα και εφήμερα…
Δε θα σας πει παινέματα
δεν ξέρει κολακείες
Και για την ευτυχία σας,
πληρώνει τον καιρό…
Πολιτικοί κρατούμενοι, αντάρτες, αγωνιστές, άνθρωποι που η εποχή τους, τούς φοβήθηκε.
Πέντε χρόνια δικασμένος μέσα στο γεντί κουλέ
από το πολύ σεκλέτι το ‘ριξα στον αργιλέ
Εδώ γεννήθηκε ένας άλλος τρόπος λόγου:
ο υπαινιγμός.
Η φράση που λέγεται αλλιώς.
Η αλήθεια που δεν φωνάζει και δεν αποκαλύπτεται εντελώς μην και σωθεί.
φύσα ρούφα τράβα τονε πάτα τονε κι άναφτονε
φύλα τσίλιες για τους βλάχους κείνους τους δεσμοφυλάκους
Φυλακή σωμάτων, φυλακή λόγου… Κι όταν ο λόγος φυλακίζεται,
γεννά τραγούδι….
Μέρα μαγιού μου μίσεψες,
Μέρα μαγιού σε χάνω…
Γιέ μου, σπλάχνο των σπλάχνων μου, καρδούλα της καρδιάς μου,
πουλάκι της φτωχειάς αυλής, ανθέ της ερημιάς μου,
Πως κλείσαν τα ματάκια σου και δε θωρείς που κλαίω
και δε σαλεύεις, δε γροικάς τα που πικρά σου λέω;
Γιόκα μου, εσύ που γιάτρευες κάθε παράπονό μου,
που μάντευες τι πέρναγα κάτου απ᾿ το τσίνορό μου,
Εδώ ψηλά απ’ το Γεντί Κουλέ μπορείς να βλέπεις την πόλη όλη, τον κόσμο ολόκληρο
κι αυτό να είναι από μόνο του τιμωρία, που δεν μπορείς να τον αγγίξεις, να το γευτείς ν’ ανήκεις σ’ αυτόν…
Έλα την Κυριακή
Με το βαρύ σου τέμπο
Κι οι δυο Σοφία Βέμπο
Ακούγαμε εκεί…
Μικρές βυζαντινές εκκλησίες, η πίστη στην καθημερινότητα…
«Τῇ ὑπερμάχῳ στρατηγῷ τὰ νικητήρια» κι εδώ…
Μονή Βλατάδων… σημείο ισορροπίας ανάμεσα σε πίστη, γνώση και πόλη.
Το μοναδικό βυζαντινό μοναστήρι της πόλης που λειτουργεί αδιαλείπτως πάνω από έξι αιώνες
Αγίου Γρηγορίου Παλαμά Λόγος
Κέντρο γραμμάτων, τόπος συγκέντρωσης γνώσης, σημείο μυστικής συνάντησης θεολογίας και φιλοσοφίας.
Στην ορθόδοξη σκέψη, όσο ψηλότερα ανεβαίνεις, τόσο μικραίνει ο εαυτός.
Ποιος μας γηροκομεί
Τη σήμερον ημέρα
Ψηστιέρα καρβουνιέρα
Μούσα δεκεμβριανή
Μυρωδιές φαγητού.
Κρεμμύδι, γαύρος, ψωμί…
Η Άνω Πόλη είναι το ζωντανό παράδειγμα
πως η Ιστορία δεν κατοικεί μόνο στα μνημεία,
αλλά στα σπίτια των ανθρώπων.
Κάποια μάνα αναστενάζει
Μέρα νύχτα ανησυχεί
Το παιδί της περιμένει
Που έχει χρόνια να το δει…
Οδός Ακροπόλεως, μικρά στενά, Ηροδότου, Κρίσπου, Επταπυργίου, σπίτια, αυλές, φωνές παιδιών έξω από ένα σχολείο…
Πολέμησα καιρό
Σε όλα τα πεδία
Και με τυφλή μανία
Ξέσκιζα τον εχθρό
Η πόλη πυκνώνει, οι δρόμοι φαρδαίνουν, ο θόρυβος επιστρέφει…
Τώρα με χειρουργεί
Η αλλήθωρη νεολαία
Μια τσογλανοπαρέα
Που κάνει κριτική
Απ’ την Ολυμπιάδος κατηφορίζουμε προς το Μεγάλο Άγιο… την καρδιά της πόλης, το σημείο αναφοράς… Δημητρίου του Μυροβλήτου…
Οι γέροι χωριστά
Οι νέοι άλλο πράμα
Όποιος τους θέλει αντάμα
Πληρώνει ακριβά…
Στενά τής Άνω Πόλης, δρομάκια-παραπόταμοι χύνονται όλα εδώ, απ’ τα τείχη, από τις γειτονιές, από τις πληγές… όλα εκβάλουν εδώ, στου Μυροβλήτου την Αυλή…
Γλυκιά πατρίδα σπιτικό
Μια ιστορική αρλούμπα
Σε εικονοστάσι τα ‘κλεισες
Καημένη Κάτω Τούμπα
Αυτός ο περίπατος, η κατάβαση αυτή πάνω κι από ξενάγηση είναι μια λιτανεία…
Σαν το παράπονο στη φράση «εδώ και τώρα»
Σαν το σπασμένο φαρμακείο στις δύο η ώρα
…ένας ύμνος στα παιδιά της πόλης και μια προσευχή,
ένα ευχαριστώ για όλα όσα έχουμε κι όσα πραγματικά χρειάζεται η ψυχή μας…
Μέτρο και Σοφία,
Μνήμη και Ταυτότητα,
Λάμψη και Εξωστρέφεια,
Πειθαρχία και Λιτότητα,
Αντοχή και Υπομονή
Ταπεινότητα και Ηρωισμό,
Ρίζα και Διάρκεια
Μουσική και Ποίηση
Είναι κάτι στιγμές,
σα μικρές πινελιές
ζωγραφιάς που δεν έχει τελειώσει,
λείπουν λίγα ακριβά
των χρωμάτων νερά,
για να δώσουν του τόπου τη γνώση.
Η Θεσσαλονίκη δεν τραγουδάει για να φανεί ή να χαρεί. Μάλλον για ν’ αντέξει τραγουδάει
Για τους κήπους της γης,
για το ροζ της αυγής,
για το κύμα που απόμεινε μόνο,
να χαϊδεύει με αφρούς,
τους πικρούς μας καημούς
και να διώχνει της πίκρας τον πόνο.
Ο Σαββόπουλος, ο Ρασούλης, ο Παπάζογλου, ο Ιωάννου, ο Αναγνωστάκης, ο Χριστιανόπουλος, ο Πετζίκης, ο Ζουργός, ο Κοροβίνης, ο Μαρονίτης, ο Ανδρόνικος… ο Αριστοτέλης με τον καλύτερό του μαθητή… μαζεύτηκαν σαν καλοί οικοδεσπότες στην πόρτα μας αποχαιρετούν…
Μέρα μαγιού μου μίσεψες,
Εδώ, στη Ρωγμή του Χρόνου…
Τώρα που μεγαλώσαμε και ξέρουμε πολύ καλά τί θα πει: «…μισολιωμένος στη Χιροσίμα σου…»
Τέσσερις μέρες, …μες στου Διογένη το Πιθάρι…
…τρελή κι αδέσποτη πορεία προς όσα θεωρούσαμε δεδομένα,
τρελή κι αδέσποτη πορεία προς τη μυστική, τη μη δεδομένη πλευρά τους…
Αν και για μένα, αγγελούδια δεν υπάρχουν
Μόλις σε δω, κοντεύουν να επαληθευτούν.
Επιστροφή στην Αθήνα
Σας ευχαριστούμε και φέτος. Απ’ την καρδιά μας και φέτος, κλείνοντας 10 χρόνια πορείας με τη Melodrakma, λέμε Ευχαριστώ. Ευχαριστώ και Ευχαριστούμε.
Καλή Ανάσταση στα όνειρα που παραμελήσαμε και Καλή Αντάμωση στην όποια ευκαιρία μας δίνει η ζωή και η απόφασή μας.
Γιάννης Λυμτσιούλης
